Εισήγηση Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Επιτροπή Ισολογισμού-Απολογισμού του Κράτους επί...

Εισήγηση Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Επιτροπή Ισολογισμού-Απολογισμού του Κράτους επί της πορείας εκτέλεσης του Κρατικού Προϋπολογισμού την περίοδο Ιανουαρίου-Νοεμβρίου 2012

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Η Ελληνική οικονομία βρίσκεται, σήμερα, σε μια κρίσιμη καμπή.

Αλλά και σε ένα νέο, καλύτερο, σημείο αφετηρίας ώστε να ξεπεράσει τις αδυναμίες της και να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για μια μακρά περίοδο πρωτογενών πλεονασμάτων, διατηρήσιμης βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας και ικανοποιητικών ρυθμών ανάπτυξης.

Από την πρώτη στιγμή, η Κυβέρνηση Εθνικής Ευθύνης έθεσε ως πρωταρχικούς στόχους:

  • Την αποδέσμευση των χρηματοδοτικών ροών του Μηχανισμού Στήριξης, αλλά και την εξασφάλιση της συνέχισης της χρηματοδότησης βάσει της δανειακής συμφωνίας.
  • Την αποκατάσταση του «κεφαλαίου αξιοπιστίας» της χώρας.
  • Την ολοκλήρωση της δημοσιονομικής εξυγίανσης με την υιοθέτηση μέτρων για την περαιτέρω μείωση της δημόσιας δαπάνης και την αύξηση των δημοσίων εσόδων.
  • Την επιμήκυνση της περιόδου δημοσιονομικής προσαρμογής.
  • Την ενίσχυση της βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους.
  • Την πιστή εκτέλεση του Προϋπολογισμού, με την επαναφορά του προγράμματος προσαρμογής σε κανονική τροχιά.

Οι τελευταίες Ευρωπαϊκές αποφάσεις δείχνουν ότι είμαστε στην τελική ευθεία για να πετύχουμε τους στόχους μας.

Και αυτό αποτυπώνεται στην πορεία εκτέλεσης του εφετινού Προϋπολογισμού.

Πορεία εκτέλεσης, κατά το πρώτο ενδεκάμηνο του έτους, η οποία κρίνεται ικανοποιητική, πολύ καλύτερη από τις προβλέψεις, αποδεικνύοντας ότι η Κυβέρνηση πορεύεται σταθερά, βήμα-βήμα, προς την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων.

Κι αυτό παρά τη βαθύτερη από τις εκτιμήσεις ύφεση και χωρίς τη λήψη νέων μέτρων, εκτός αυτών που είχαν προβλεφθεί τον περασμένο Μάρτιο.

Δημιουργούνται έτσι βάσιμες προσδοκίες για την επίτευξη ενός καλού αποτελέσματος το 2012, γεγονός που θα θέσει τις βάσεις για την επίτευξη πρωτογενούς πλεονάσματος το 2013.

Που είναι και ο μεγάλος εθνικός στόχος.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του Προϋπολογισμού για το πρώτο ενδεκάμηνο του έτους:

  • Το πρωτογενές έλλειμμα διαμορφώθηκε στο 1,5 δισ. ευρώ (0,8% του ΑΕΠ), από 6 δισ. ευρώ το αντίστοιχο ενδεκάμηνο του 2011 (2,9% του ΑΕΠ).
  • Το έλλειμμα ανέρχεται στα 12,9 δισ. ευρώ (6,6% του ΑΕΠ), από 21,5 δισ. ευρώ το αντίστοιχο ενδεκάμηνο του 2011 (10,3% του ΑΕΠ). Η μεγάλη μείωση του ελλείμματος του Κρατικού Προϋπολογισμού, σε σχέση με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο, εντοπίζεται κατά 88,6% στον Τακτικό Προϋπολογισμό και κατά 11,4% στον Προϋπολογισμό Δημοσίων Επενδύσεων.
  • Τα καθαρά έσοδα, αν και ελαφρώς μειωμένα σε σχέση με πέρυσι, διατηρούνται στο επίπεδο των στόχων που είχαν τεθεί. Ειδικότερα, τα καθαρά έσοδα του Τακτικού Προϋπολογισμού είναι κατά 456 εκατ. ευρώ πάνω από τους στόχους.
  • Οι πρωτογενείς δαπάνες παρουσιάζουν μείωση κατά 9,5% έναντι του διαστήματος Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2011 (από μείωση κατά 8,5% το διάστημα Ιανουαρίου – Οκτωβρίου) και διαμορφώνονται στα 42 δισ. ευρώ έναντι 46,4 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περυσινή περίοδο.
  • Το μήνα Νοέμβριο οι πρωτογενείς δαπάνες ήταν μειωμένες κατά 18,3% έναντι του αντίστοιχου περυσινού μήνα.

Επίσης, τα στοιχεία της Γενικής Κυβέρνησης για την περίοδο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2012 καταδεικνύουν ότι η λελογισμένη δημοσιονομική διαχείριση που ακολούθησε το Υπουργείο Οικονομικών κατά το δεύτερο εξάμηνο του έτους αποδίδει καρπούς.

Τα ταμειακά στοιχεία για το πρωτογενές ισοζύγιο (χωρίς δαπάνες για τόκους) της Γενικής Κυβέρνησης, σε μη ενοποιημένη βάση, εμφανίζουν στο δεκάμηνο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2012 ένα πλεόνασμα της τάξεως των 2,3 δισ. ευρώ έναντι ελλείμματος 4,2 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περυσινή περίοδο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το αποτέλεσμα του δεκαμήνου 2012 είναι βελτιωμένο κατά 887 εκατ. ευρώ σε σχέση με το εννεάμηνο 2012, όταν οι ληξιπρόθεσμες οφειλές στο ίδιο διάστημα αυξήθηκαν μόλις κατά 133 εκατ. ευρώ.

Πιο αναλυτικά:

Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του Κρατικού Προϋπολογισμού για το 11-μηνο Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2012, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, το έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού διαμορφώθηκε σε 12.919 εκατ. ευρώ, και το πρωτογενές έλλειμμα για την ίδια περίοδο σε 1.486 εκατ. ευρώ, σημαντικά χαμηλότερο έναντι των στόχων του ελλείμματος για τον κρατικό προϋπολογισμό ύψους 15.047 εκατ. ευρώ και του στόχου για το πρωτογενές έλλειμμα ύψους 3.596 εκατ. ευρώ.

Το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 45.793 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας μείωση κατά 1,5% έναντι του διαστήματος Ιανουαρίου-Νοεμβρίου  2011, αλλά και  μείωση έναντι του επικαιροποιημένου στόχου, κατά 27 εκατ. ευρώ.

Ειδικότερα, το ύψος των καθαρών εσόδων του τακτικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 42.837 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 456 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου για το 2012 (42.382 εκατ. ευρώ). Η θετική απόκλιση έναντι του επικαιροποιημένου στόχου οφείλεται, κυρίως, στις μεγαλύτερες από τις αναμενόμενες εισπράξεις από το φόρο εισοδήματος (κατά 388 εκατ. ευρώ), τους φόρους στην περιουσία (κατά 93 εκατ. ευρώ), τους φόρους ασφαλίστρων (κατά 62 εκατ. ευρώ) και τα μη φορολογικά έσοδα (κατά 75 εκατ. ευρώ).

Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για το ενδεκάμηνο του 2012 ανήλθαν στα 58.713 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 2.154 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (60.867 εκατ. ευρώ).

Ειδικότερα οι δαπάνες του Τακτικού Προϋπολογισμού είναι μειωμένες έναντι του στόχου κατά 932 εκατ. ευρώ, κυρίως λόγω της μείωσης των πρωτογενών δαπανών κατά 461 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου, των δαπανών για εξοπλιστικά προγράμματα (171 εκατ. ευρώ χαμηλότερες του στόχου), των δαπανών για επιχορήγηση νοσηλευτικών ιδρυμάτων για εξόφληση μέρους των παλαιών οφειλών τους (8 εκατ. ευρώ) και των δαπανών για καταπτώσεις εγγυήσεων σε φορείς εντός και εκτός Γενικής Κυβέρνησης (114 εκατ. ευρώ).

Οι δαπάνες για τόκους σε καθαρή βάση ανήλθαν σε 11.433 εκατ. ευρώ και είναι χαμηλότερες του στόχου (11.451 εκατ. ευρώ) κατά 18 εκατ. ευρώ. Επιπλέον, οι δαπάνες για πληρωμή προμήθειας εκταμίευσης δανείου στο EFSF παρέμειναν σε 370 εκατ. ευρώ.

Οι δαπάνες για τόκους στο ενδεκάμηνο εμφανίζουν μείωση κατά 26,4% έναντι του προηγούμενου έτους. Καθώς μεγάλο μέρος των δαπανών αυτών (4.751 εκατ. ευρώ) πληρώθηκε προκαταβολικά το Φεβρουάριο λόγω της αναδιάρθρωσης του δημόσιου χρέους, ο ρυθμός μεταβολής των πληρωμών τόκων επιβραδύνεται όσο πλησιάζουμε προς το τέλος του έτους και εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί σύμφωνα με τον ετήσιο στόχο (-28,2%).

Η επιτάχυνση των εισπράξεων του ΠΔΕ είναι ιδιαίτερα θετική εξέλιξη, καθώς βοηθά, εκτός από τη μείωση του ελλείμματος, και στην αντιμετώπιση του προβλήματος της ρευστότητας της Ελληνικής οικονομίας.

Ιδίως η επιτάχυνση της απορροφητικότητας των Ευρωπαϊκών κονδυλίων των Διαρθρωτικών Ταμείων στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ, που παρατηρείται το 2012 έναντι του 2011, αποτελεί «ανάχωμα» στην ύφεση.

Παρά τα προβλήματα ρευστότητας στην Ελληνική οικονομία και τις δύο εκλογικές αναμετρήσεις, τα έσοδα του ΠΔΕ ήταν αυξημένα κατά 350 εκατ. ευρώ περίπου το 11μηνο του 2012 έναντι ατου αντίστοιχου διαστήματος του 2011.

Εξέλιξη θετική, που αναγνωρίζεται και στην Έκθεση της Task Force που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα (17.12.2012).

Η μείωση των εκταμιεύσεων, όμως, και γενικά η συνεχής μείωση των δαπανών για επενδύσεις από το 2009 και μετά, καθυστερούν την ανάκαμψη της οικονομίας.

Στόχος μας είναι η επιτάχυνση των δαπανών του ΠΔΕ, ώστε να μη χαθούν κονδύλια του ΕΣΠΑ, να επανεκκινήσουν έργα που έχουν «βαλτώσει» και να υποστηριχθεί η οικονομική δραστηριότητα σε τομείς με υψηλό δημοσιονομικό πολλαπλασιαστή.

Σε ότι αφορά τις ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του Δημοσίου και τις εκκρεμείς επιστροφές φόρων, αυτές οφείλονται μόνο εν μέρει στα πολύ περιορισμένα ταμειακά διαθέσιμα του Ελληνικού Δημοσίου τους τελευταίους μήνες.

Σημαντική πηγή δημιουργίας και συσσώρευσης ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων αποτελούν η μέχρι πρότινος διοικητική ανεπάρκεια στη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, η αδιαφάνεια, η γραφειοκρατία, η ανεπαρκής στελέχωση σε ελεγκτικό προσωπικό του φοροεισπρακτικού μηχανισμού.

Ο εκσυγχρονισμός της παρακολούθησης των δημοσιονομικών στόχων (π.χ. δημοσιονομικοί κανόνες, Π.Ν.Π. της 18.11.2012) και η εφαρμογή τεχνικών ανάλυσης κινδύνου, αποτελούν δύο στοχευμένα παραδείγματα μέσω των οποίων η Κυβέρνηση προσδοκά ότι θα περιορίσει δραστικά τη δημιουργία ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Σ’ αυτό το πλαίσιο η δημοσιονομική πολιτική του Υπουργείου Οικονομικών είναι η προώθηση της δημοσιονομικής εξυγίανσης, προσαρμογής και πειθαρχίας ώστε να επιτευχθεί η διατηρήσιμη εναρμόνιση του δημοσίου τομέα στις πραγματικές ανάγκες της Οικονομίας.

Αυτό συνιστά βασική πολιτική επιλογή, με ξεκάθαρο ιδεολογικό υπόβαθρο, ώστε να μπορέσει η χώρα να σταθεί στα πόδια της.

Να ορθοποδήσει, να «νοικοκυρευτεί» και να μπορεί να πορεύεται χωρίς δανειακές ανάγκες, οι οποίες θα αποτελούν βαρίδια στην πορεία της.