Εισήγηση στην Επίκαιρη Επερώτηση για την εφαρμογή του ΕΣΠΑ και την υλοποίηση...

Εισήγηση στην Επίκαιρη Επερώτηση για την εφαρμογή του ΕΣΠΑ και την υλοποίηση του ΠΔΕ

Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι,

Οι περισσότεροι σε αυτή την Αίθουσα νομίζω αναγνωρίζουμε ότι η τρέχουσα δυσμενής οικονομική συγκυρία απαιτεί την προώθηση συντονισμένων πολιτικών για την επίτευξη δημοσιονομικής σταθερότητας και τη διασφάλιση οικονομικής ανάπτυξης.

Σύμφωνα με τις σύγχρονες οικονομικές θεωρίες, δεν αρκεί η δημοσιονομική εξυγίανση για την επίτευξη υψηλής και διατηρήσιμης οικονομικής ανάπτυξης.

Απαιτείται η διασφάλιση των συνθηκών για την οικονομική ανάπτυξη με την επιτάχυνση της μεταρρυθμιστικής προσπάθειας με επίκεντρο τις νέες πηγές ανάπτυξης και με την αξιοποίηση των κοινοτικών πόρων.

Πόρων που λειτουργούν, από την πλευρά της ζήτησης, ως πολλαπλασιαστής για τη στήριξη των δημοσίων επενδύσεων, την αναβάθμιση του ανθρώπινου δυναμικού και τον εκσυγχρονισμό της επιχειρηματικής διαδικασίας, και από την πλευρά της προσφοράς, ως εφαλτήριο βελτίωσης της παραγωγικής ικανότητας της οικονομίας.

 Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι,

Τα Κοινοτικά Προγράμματα έχουν αποτελέσει κινητήριο δύναμη ανάπτυξης και μοχλό πραγματικής σύγκλισης για τη χώρα μας.

Η αποτελεσματική αξιοποίηση των πηγών χρηματοδότησης και η επίσπευση της απορρόφησης των πόρων από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.) για τα συγχρηματοδοτούμενα έργα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (Π.Δ.Ε.) καθίσταται, στη σημερινή δύσκολη συγκυρία, ιδιαίτερα κρίσιμη για την αναθέρμανση της ελληνικής οικονομίας.

Σε ότι αφορά το Γ’ ΚΠΣ 2000-2006, μετά από τέσσερις αναθεωρήσεις, απαραίτητες λόγω του πρόχειρου σχεδιασμού του από προηγούμενες Κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ, έκλεισε, στο σύνολό του, στις 31.12.2009.

Το μεγαλύτερο μέρος του είχε ολοκληρώθηκε στις 30.06.2009, οπότε και επιτεύχθηκε η πλήρης απορρόφηση των προβλεπόμενων κοινοτικών πόρων για τα 9 από τα 13 Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα (ΠΕΠ) και για τα 2 από τα 12 Τομεακά Επιχειρησιακά Προγράμματα (ΕΠ), τα οποία βέβαια είχαν λάβει παράταση ενός εξαμήνου από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή λόγω των ειδικών συνθηκών που προέκυψαν από την παγκόσμια οικονομική κρίση.

Για τα υπόλοιπα Επιχειρησιακά Προγράμματα η Κυβέρνηση της Ν.Δ. είχε επιτύχει την παράτασή τους μέχρι τις 31.12.2009, λόγω των καταστροφικών πυρκαγιών του 2007, ενώ είχε εξασφαλίσει πλήρως τη χρηματοδότησή τους από το ΠΔΕ.

Παράλληλα, η Ν.Δ. είχε ξεκινήσει την εξυγίανση όλων των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων, προκειμένου η υπερδέσμευση (το «overbooking») των Προγραμμάτων του Γ΄ ΚΠΣ να συμβάλλει στην ομαλή μετάβαση στο ΕΣΠΑ.

Να θυμίσω απλώς ότι στο πλαίσιο της ανέξοδης και αντιπαραγωγικής αντιπολίτευσης που συνήθιζε να κάνει το ΠΑΣΟΚ τα τελευταία χρόνια, ακόμη και αυτή η  προσπάθεια, ώστε ο Έλληνας φορολογούμενος να γλιτώσει το βάρος του κόστους των έργων από αμιγώς εθνικούς πόρους, συνάντησε την έντονη και αδικαιολόγητη, τότε, αντίδραση του κόμματος της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης.

Με την ίδια συνέπεια η Κυβέρνηση της Ν.Δ. προχώρησε, από τον Ιούνιο του 2004, στην κατάρτιση και προώθηση του Εθνικού Στρατηγικού Πλαισίου Αναφοράς (ΕΣΠΑ 2007-2013).

Η καταχώρηση των πόρων της Προγραμματικής Περιόδου 2007-2013 στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (ΟΠΣ) ξεκίνησε το Μάϊο του 2009.

Μέχρι τον Οκτώβριο του 2009 είχαν καταχωρηθεί 804 εκ. ευρώ, δηλαδή το 3,07% του συνολικού του προϋπολογισμού, που είναι επίπεδο πολύ υψηλότερο από τον κοινοτικό μέσο όρο.

Και η κοινοτική συμμετοχή στις νομικές δεσμεύσεις έφθανε περίπου τα 1,4 δισ. ευρώ.

Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι,

Τα παραπάνω στοιχεία καταδεικνύουν ότι, παρά τις οποίες δυσλειτουργίες, αδυναμίες ή καθυστερήσεις, η πορεία απορόφησης και αξιοποίησης των κοινοτικών πόρων του ΕΣΠΑ είχε ξεκινήσει ταχύτερα και πιο δυναμικά σε σχέση με άλλες Ευρωπαϊκές χώρες.

Μία πορεία, που σύμφωνα με τις προεκλογικές δεσμεύσεις και τις μετεκλογικές διακηρύξεις του ΠΑΣΟΚ, θα συνεχίζονταν, με ακόμα πιο εντατικούς ρυθμούς, μετά τις εκλογές.

Χαρακτηριστικά, η Κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, στον Προϋπολογισμό του 2010, αναφέρει ότι: «η κατανομή των σχετικών κονδυλίων στο ΠΔΕ 2010 έγινε με γνώμονα την επίσπευση και την ολοκλήρωση της απορρόφησης των πόρων του Γ’ ΚΠΣ, των κοινοτικών πρωτοβουλιών και έργων του Ταμείου Συνοχής, καθώς και την εντατικοποίηση της χρηματοδότησης των δράσεων του ΕΣΠΑ».

Ενώ, το νέο Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης που κατέθεσε η Κυβέρνηση αναφέρεται στην «ενίσχυση της ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας μέσα από την αναδιάρθρωση των δαπανών και την ενίσχυση των δημοσίων επενδύσεων, την αναθεώρηση και την αποτελεσματική υλοποίηση του ΕΣΠΑ, την αναθεώρηση του Επενδυτικού Νόμου».

Τα μέχρι σήμερα, όμως, πεπραγμένα της Κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ καταδεικνύουν την αναντιστοιχία λόγων και έργων.

Δεσμεύσεων και πράξεων.

Πιο συγκεκριμένα:

1ον. Με την τακτική που ακολουθεί η Κυβέρνηση εκτιμάται ότι το 5%, δηλαδή 1,6 δισ. ευρώ, που υπολείπεται για το κλείσιμο του Γ’ ΚΠΣ, πιθανότατα, θα εισπραχθεί μέσα στο 2011.

Παράλληλα, η Κυβέρνηση αδυνατεί να διευκρινίσει πώς προτίθεται να πληρώσει τα επιπλέον 5,8 δισ. ευρώ της υπερδέσμευσης του Γ’ ΚΠΣ.

2ον. Κατά τις 100 πρώτες ημέρες διακυβέρνησης της χώρας από το ΠΑΣΟΚ το ΕΣΠΑ πάγωσε τελείως.

Όλες οι απαραίτητες διαδικασίες για την απρόσκοπτη εφαρμογή του, όπως είναι οι εντάξεις, οι εκχωρήσεις, οι αξιολογήσεις και οι προσκλήσεις, έχουν διακοπεί.

Ενδεικτικά αναφέρεται ότι οι προσκλήσεις για νέα έργα μόλις που αγγίζουν τα 2 εκ. ευρώ.

Δεν προκηρύσσονται νέες δράσεις και δεν προωθούνται νέα έργα.

Ακυρώνονται ή καθυστερούν έτοιμες ή ήδη προκηρυχθείσες δράσεις δημιουργώντας έντονη ανησυχία σε δημόσιους φορείς και επιχειρήσεις.

3ον. Η απορρόφηση πόρων παρουσιάζει την ίδια παγωμένη εικόνα, αφού στις 100 μέρες του ΠΑΣΟΚ καταχωρήθηκαν μόνο 129 εκατ. ευρώ, φτάνοντας τη συνολική απορρόφηση του Προγράμματος στο 3,56% (από 3,07% τον Οκτώβριο του 2009).

Έτσι, η χώρα πέφτει, στην εισροή κοινοτικών πόρων, από την 5η θέση μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που ήταν τον προηγούμενο Σεπτέμβριο στη 10η θέση σήμερα.

[Βλέπετε Συννημένους Πίνακες 1 και 2]

4ον. Η Κυβέρνηση, αν και αναφέρεται στην αναγκαιότητα ενίσχυσης της ρευστότητας στη αγορά, προχώρησε στη μείωση, κατά το ήμισυ, του προϋπολογισμού των προκηρύξεων για την ενίσχυση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και των ελεύθερων επαγγελματιών, από 1,3 δισ. ευρώ στα 590 εκατ. ευρώ.

Αυτή η επιλογή της Κυβέρνησης:

α. Πλήττει τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις που είχαν ήδη προετοιμασθεί να προχωρήσουν στην επέκταση και στον εκσυγχρονισμό του εξοπλισμού τους.

Πολλές μάλιστα είχαν ήδη προβεί στην αγορά εξοπλισμού καθώς οι δαπάνες ήταν επιλέξιμες από την ημερομηνία προδημοσίευσης της προκήρυξης.

β. Αποκλείει από το πρόγραμμα χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις γιατί θα αυξηθεί σημαντικά η απαιτούμενη βαθμολογία που θα εξασφαλίζει την υπαγωγή τους στο πρόγραμμα.

γ. Δημιουργεί πλήγμα στην αξιοπιστία της διοίκησης, η οποία, λίγες ημέρες πριν τη λήξη των προκηρύξεων, άλλαξε το περιεχόμενό τους.

Πολλά Επιμελητήρια της χώρας έχουν εκφράσει τη δυσφορία τους γι’ αυτή την περικοπή του ΕΣΠΑ.

Ενδεικτικά καταθέτω στα Πρακτικά την επιστολή διαμαρτυρίας του Επιμελητηρίου Χαλκιδικής.

[Βλέπετε Συνημμένο Έγγραφο 3]

Αν αναλογισθεί μάλιστα κανείς ότι μέχρι το Μάρτιο θα ενταθούν οι πιέσεις με πρόσθετο ζήτημα την αποπληρωμή του 30% των δανείων που έδωσε το ΤΕΜΠΜΕ, υπάρχει μεγάλος κίνδυνος να μην στηριχθούν οι επιχειρήσεις στην πλέον δύσκολη οικονομική συγκυρία.

5ον. Η Κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα προβεί στην αναθεώρηση της δομής και του τρόπου υλοποίησης του ΕΣΠΑ.

Η αναθεώρηση θα διαρκέσει, κατά τους μετριοπαθέστερους υπολογισμούς, από 6 έως 8 μήνες, καθυστερώντας, επί της ουσίας, την εφαρμογή του και «στεγνώνοντας» και άλλο την αγορά.

Κάνει μάλιστα ιδιαίτερη εντύπωση το γεγονός ότι ενώ το κείμενο του Προγράμματος Σταθερότητας και Ανάπτυξης κάνει αναφορά στην ολοκλήρωση του στρατηγικού επεναπροσδιορισμού του λειτουργικού προγράμματος του ΕΣΠΑ μέχρι τον Ιούνιο του 2010, στο συνημμένο πίνακα του Προγράμματος υπάρχει χρονική μετατόπιση για το τρίτο τρίμηνο του 2010.

Πέρα από την προφανή αντίφραση, η διαφορετική εκτίμηση σημαίνει ότι ουσιαστικά, μετά τον Επενδυτικό Νόμο, μπορεί να μη λειτουργήσει και το ΕΣΠΑ ολόκληρο το 2010!!!

[Βλέπετε Συνημμένο Έγγραφο 4]

6ον. Η Κυβέρνηση, και σε αυτή την περίπτωση, αδυνατεί να καλύψει τις αρμόδιες κυβερνητικές θέσεις αφού αναζητά τη στελέχωσή τους, όχι πάντα με επιτυχία και σίγουρα όχι αξιοκρατικά, μέσω του Διαδικτύου.

Όμως, σύμφωνα με Συνάδελφο Βουλευτή του ΠΑΣΟΚ, είναι «καλή η διαβούλευση αλλά οδηγεί στην απραξία, την ασυνεννοησία και τη σύγχυση…δεν έχει ακόμα διοριστεί ο Γενικός Γραμματέας του ΕΣΠΑ και οι περισσότεροι Περιφερειάρχες δεν ξέρουν τι είναι το ΕΣΠΑ».

Πράγματι, 100 ημέρες μετά τις εκλογές δεν έχει οριστεί ακόμα ο νέος αρμόδιος Γενικός Γραμματέας Επενδύσεων, δεν έχει γίνει ούτε μία συνάντηση των Γενικών και Ειδικών Γραμματέων των συναρμόδιων Υπουργείων για να συζητηθούν οι εκκρεμότητες και να ορισθούν οι προτεραιότητες, ενώ μέχρι την ημέρα κατάθεσης της υπό συζήτηση Επίκαιρης Επερώτησης δεν είχε γίνει ούτε μία συνάντηση των Γενικών Γραμματέων των Περιφερειών, ως υπεύθυνων για την εκτέλεση των Περιφερειακών Επιχειρησιακών Προγραμμάτων.

Και φυσικά 100 ημέρες μετά τις εκλογές, αν είναι σωστή η ενημέρωση, δεν έχουν ορισθεί ακόμη οι αρμοδιότητες του αρμόδιου Υφυπουργού για το ΕΣΠΑ.

Αποτελεί ιδιαίτερη ικανοποίηση για την αποτελεσματικότητα του κοινοβουλευτικού ελέγχου της Νέας Δημοκρατίας το γεγονός ότι, μετά την κατάθεση της Επερώτησης των Συναδέλφων της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, επισπεύσατε τις διαδικασίες και πραγματοποιήσατε τη συνάντηση των Περιφερειαρχών.

Ελπίζουμε σύντομα να προχωρήσετε στην ταχύτερη υλοποίηση του ΕΣΠΑ και στην επιτάχυνση της ενεργοποίησης του φετινού ΠΔΕ.

7ον. Σημειώνουμε επίσης ότι δεν έχει συγκληθεί μετά τις εκλογές η Κεντρική Γνωμοδοτική Επιτροπή του Επενδυτικού Νόμου με αποτέλεσμα τη μη έγκριση των νέων επενδυτικών σχεδίων που είναι στο στάδιο της αξιολόγησης, των τροποποιήσεων υλοποιούμενων σχεδίων και των αποφάσεων ολοκλήρωσης των ήδη εγκεκριμένων επενδυτικών έργων. 

8ον. Η αναστολή του δικαιώματος υποβολής αιτήσεων υπαγωγής επενδυτικών σχεδίων στις Διατάξεις του Νόμου 3299/2004 και η πρόταση για αναμόρφωση του σχετικού Νόμου δεν συμβάλλει στους αναπτυξιακούς στόχους της Κυβέρνησης.

Οι προδιαγραφές ενός νέου Αναπτυξιακού Νόμου είναι ακόμη άγνωστες.

Οι διευκρινιστικές κοινές υπουργικές αποφάσεις (ΚΥΑ) αναμένεται να εκδοθούν μετά τον Ιούνιο, στην καλύτερη των περιπτώσεων, εσείς όμως ισχυρίζεστε ότι ο νέος επενδυτικός νόμος θα είναι έτοιμος στο πρώτο τρίμηνο-τετράμηνο του 2010.

Παράλληλα, η διαδικασία διαπραγμάτευσης με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή με αντικείμενο την ένταξη στον νέο Αναπτυξιακό Νόμο της δυνατότητας ενίσχυσης της απασχόλησης, σε περίοδο μάλιστα αξιολόγησης των νέων Επιτρόπων από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, είναι πολύ πιθανόν να καθυστερήσει την εφαρμογή του νέου Αναπτυξιακού Νόμου για μετά το Σεπτέμβριο του 2010, ενώ αν επικρατήσει το χειρότερο σενάριο, η ισχύς του νέου Νόμου μπορεί να ξεκινήσει το 2011, με δυσμενείς συνέπειες για την ανάταξη της οικονομίας.

Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι,

Μετά το πέρας των πολλά υποσχόμενων 100 πρώτων ημερών διακυβέρνησης της χώρας από το ΠΑΣΟΚ, η Κυβέρνηση δείχνει να μην διαθέτει ολοκληρωμένο και αξιόπιστο σχέδιο για την επίτευξη υψηλής και διατηρήσιμης ανάπτυξης.

Να μην έχει λάβει επαρκή αντισταθμιστικά μέτρα ενίσχυσης της ενεργού ζήτησης για την ανάκαμψη της οικονομίας, που είναι και η βασική προϋπόθεση για τη βιώσιμη δημοσιονομική σταθεροποίηση.

Εμείς, ως Ν.Δ., και σε αυτόν τον τομέα κυβερνητικής δράσης θα ασκήσουμε συνετή και υπεύθυνη, αποφασιστική και παραγωγική αντιπολίτευση.

Αρκεί να υπάρξουν Κυβερνητικές πρωτοβουλίες, και όχι ευχολόγια και γενικόλογες εκθέσεις ιδεών.

Αρκεί να ληφθούν μέτρα ανάκαμψης, κυρίως εκείνα που έχουν μηδενικό ή πολύ χαμηλό δημοσιονομικό κόστος.

Αρκεί να επιταχυνθεί η αξιοποίηση του ΕΣΠΑ και να υπάρξουν μέτρα τόνωσης του επενδυτικού περιβάλλοντος.

Χωρίς τις παρατηρούμενες καθυστερήσεις, παλινωδίες και υπαναχωρήσεις.